سلاحورزی: توزیع کوپن در اقتصاد تحریمی ایران نتیجهای جز فساد و بحران ندارد
حسین سلاحورزی، رئیس سازمان ملی کارآفرینی ایران، در سرمقاله امروز خود با بررسی پیامدهای اقتصادی جنگ اخیر و تحریمها، بازگشت به سیستم کوپنی را سیاستی خطرناک برای اقتصاد کشور...
اقتصاد ایران در سالهای اخیر با فشارهای متعددی از جمله تحریمهای بینالمللی، تورم بالا و شوکهای اقتصادی ناشی از وقایع مختلف داخلی و خارجی دستوپنجه نرم میکند. یکی از موضوعات بحثبرانگیز این روزها، پیشنهاد بازگشت به نظام توزیع کوپنی کالاهای اساسی است که به باور برخی مسیولان و کارشناسان میتواند به ساماندهی وضعیت معیشتی مردم کمک کند.
اما حسین سلاحورزی، رییس سازمان ملی کارآفرینی ایران، با تأکید بر تجربیات تاریخی و مشکلات فعلی، این پیشنهاد را بهشدت نقد میکند. او در یادداشتی، به بررسی دقیق مزایا و معایب بازگشت به کوپن پرداخته و آن را راهکاری نامناسب و خطرناک برای اقتصاد کشور دانسته است.
سلاحورزی یادآور میشود که تجربه توزیع کوپن در دوران جنگ تحمیلی نشان داده است این روش در عمل به ایجاد فساد، شکلگیری بازار سیاه و توزیع ناعادلانه منابع منجر شده است. در آن دوران، دولت برای تأمین کالاهای اساسی مانند برنج، روغن، شکر، پنیر و کره اقدام به صدور کوپن کرد، اما ضعف در نظارت و زیرساختها باعث شد که این سیستم بهجای حمایت از مردم نیازمند، به ابزاری برای دلالان و سوءاستفادهکنندگان تبدیل شود.
وی میگوید: «در آن زمان، کوپن به نوعی نیازمندان را در مقابل انتخاب آزاد کالاها محدود کرد و باعث شد کالاهای اساسی با کیفیت پایینتر یا به صورت محدود به دست آنها برسد، در حالی که بازار سیاه این کالاها با قیمتهای چند برابر رونق گرفت.»
با وجود شرایط سخت اقتصادی فعلی که تورم بیش از ۴۱ درصد و فشارهای ناشی از تحریمها و کسری بودجه دولت را دچار بحران کرده، بازگشت به چنین سیستمی میتواند مشکلات را چندین برابر کند. سلاحورزی هشدار میدهد که هزینه اجرای کوپن بسیار بالا است و دولت در شرایط فعلی منابع کافی برای حمایت از این طرح را ندارد.
او همچنین به وابستگی شدید اقتصاد ایران به واردات کالاهای اساسی اشاره میکند و میگوید: «سیستم کوپنی وابستگی به ارز خارجی را افزایش میدهد و کوچکترین اختلال در تأمین ارز یا واردات، به کمبود شدید کالاها و تشدید بحران اقتصادی منجر خواهد شد.»
سلاحورزی معتقد است بازگشت به کوپن، علاوه بر مشکلات اقتصادی، پیامدهای اجتماعی وخیمی نیز دارد. توزیع ناعادلانه کوپن میتواند حس تبعیض و نارضایتی را در میان مردم افزایش دهد و ضعف در اجرا، موجب بیاعتمادی عمومی و افزایش تنشهای اجتماعی شود.
او همچنین به تأثیر منفی کوپن بر تولید داخلی اشاره کرده و بیان میکند: «وقتی مصرفکنندگان به کالاهای وارداتی یارانهای دسترسی داشته باشند، انگیزه تولیدکنندگان داخلی کاهش مییابد و این امر در بلندمدت به زیان اقتصاد ملی تمام میشود.»
در پایان یادداشت خود، حسین سلاحورزی تأکید میکند که دولت باید به جای بازگشت به راهکارهای قدیمی و ناکارآمد، سیاستهای حمایتی مبتنی بر پرداخت یارانه نقدی هدفمند، بهبود نظامهای نظارتی و توسعه زیرساختهای اقتصادی را در دستور کار قرار دهد تا فشارهای معیشتی کاهش یابد و از آسیبهای اجتماعی جلوگیری شود.
به گفته او، در شرایط فعلی، بازگشت به کوپن نه تنها کمکی به مردم نمیکند، بلکه میتواند بحرانهای اقتصادی و اجتماعی کشور را عمیقتر کند و اعتماد عمومی به دولت را به شدت کاهش دهد.
بدون نظر! اولین نفر باشید