تأثیر هوش مصنوعی بر فعالیت مغز و خلاقیت دانشجویان

مطالعه‌ای تازه از پژوهشگران MIT نشان می‌دهد کاربرانی که برای نوشتن انشاء به هوش مصنوعی متوسل می‌شوند، در مقایسه با افرادی که صرفاً از ذهن خود بهره می‌گیرند، فعالیت مغزی کمتری از خود نشان می‌دهند. این موضوع نگرانی‌هایی را درباره افت خلاقیت در اثر اتکای بلندمدت به ابزارهای هوش مصنوعی برانگیخته است.

پژوهشگران آزمایشگاه رسانه دانشگاه MIT با بررسی عملکرد مغزی دانشجویان هنگام نوشتن انشاء دریافتند آن دسته از افراد که بدون ابزار آنلاین و صرفاً با تکیه بر دانش خود می‌نویسند، در مقایسه با گروهی که از هوش مصنوعی یا موتورهای جست‌وجو کمک می‌گیرند، درگیری ذهنی عمیق‌تری دارند.

در این آزمایش، شرکت‌کنندگان به سه گروه تقسیم شدند: گروهی که از ChatGPT بهره گرفتند، گروهی که با جست‌وجو در اینترنت پیش رفتند و گروهی که بدون هیچ ابزار دیجیتالی نوشتند. بررسی‌ها نشان داد که فعالیت مغزی در گروه آفلاین، گسترده‌تر و عمیق‌تر از سایرین بود.

از نتایج قابل توجه این بود که حتی زمانی که ابزار هوش مصنوعی در ادامه روند حذف شد، ذهن افراد وابسته به آن نتوانست به سطح فعالیت ذهنی گروه آفلاین برسد. البته پژوهشگران تأکید کرده‌اند که برای قضاوت نهایی به مطالعات گسترده‌تری نیاز است، چراکه نمونه آماری این پژوهش محدود بوده و بازه زمانی آن نیز کوتاه است.

با این حال، یافته‌ها نشان می‌دهد که زمان استفاده از هوش مصنوعی نیز می‌تواند عامل مهمی در تأثیرگذاری بر فرآیند یادگیری و خلاقیت باشد. برای نمونه، استفاده از چت‌بات‌ها پس از درگیری اولیه با موضوع می‌تواند عملکرد ذهنی را تقویت کند، چیزی که در مرحله دوم برای برخی شرکت‌کنندگان مشاهده شد.

اگرچه نتایج این تحقیق هنوز داوری نهایی نشده‌اند، اما به خوبی نشان می‌دهد که استفاده هوشمندانه از ابزارهای نوین، به‌ویژه در آموزش و یادگیری، نیازمند شناخت دقیق از زمان، نحوه و میزان بهره‌گیری از آن‌هاست.